Bijlagen

Incidentele lasten en baten
Incidentele baten en lasten zijn begrotingsposten die een tijdelijk karakter hebben oftewel een einddatum kennen. Dit in tegenstelling tot structurele baten en lasten die, tot nadere besluitvorming, een onbepaalde looptijd kennen. Overigens kan de omvang van structurele begrotingsposten wel fluctueren in de meerjarenraming als gevolg van intensiveringen en/of bezuinigingen. Wellicht ten overvloede wordt hierbij opgemerkt, dat de dekkingsbron hierbij niet relevant is.

 In onze gemeente wordt nadrukkelijk gestuurd op een meerjarig structureel evenwicht. In het kader van een solide, financieel beleid hanteren we het uitgangspunt dat structurele uitgaven ook structureel gedekt worden. Het overzicht van incidentele baten en lasten is hier in feite een weerspiegeling van.

Materiële beïnvloeding
Om het overzicht compact en leesbaar te houden, hanteren we, op advies van de commissie BBV, een (grens)bedrag van € 100.000 voor de bedragen die we in het overzicht afzonderlijk opnemen en toelichten. Dit houdt in dat we, conform onze financiële verordening, alle bedragen van € 100.000 en hoger aanmerken als een zogenoemde materiële beïnvloeding.

In onderstaand overzicht staan de incidentele lasten en baten voor de (meerjaren)begroting 2026-2029. De posten lichten we onderaan het overzicht afzonderlijk toe.

Toelichting op het overzicht incidentele baten en lasten

1. Subsidie voor uitrol van kansrijk in andere wijken

In november 2023 is de motie van de raad voor 'Kansrijk mogelijk maken in andere wijken' aangenomen. Daarin wordt verzocht om de verdere uitrol van kansrijk financieel mogelijk te maken. Voor de jaren 2025 tot en met 2027 verstrekken we een meerjarige subsidie. De dekking voor de subsidie onttrekken we aan de reserve sociale stad. In 2026 en 2027 gaat het om
€ 102.000 en € 98.000.

2. Onttrekking aan de egalisatiereserve sociaal domein

In de begroting 2025 is besloten tot een besparingsopgave voor het sociaal domein om de kosten te beheersen. De voorgestelde beheersmaatregelen waren in 2025 en 2026 niet voldoende om het tekort op te vangen. Het verschil onttrekken we aan de reserve sociaal domein. In 2026 is dat € 3 miljoen.

3. Toevoegingen aan de reserve i-deel en sociaal domein

In 2026 verwachten we wederom een onderbesteding op het budget beschermd wonen door uitstel van wetgeving. Het aandeel van Helmond is € 4,5 miljoen. Deze voegen we toe aan de reserves van het sociaal domein.

4. Onttrekking aan de reserve sociale stad

In de begroting 2025 is besloten tot een ophoging van de reserve sociaal domein in 2025 en 2026 met € 2,6 miljoen per jaar. Dit geld onttrekken we aan de reserve sociale stad.  

5. Onttrekking aan reserve corona voor realisatie MFA Rijpelberg

Voor de realisatie van MFA Rijpelberg onttrekken we in 2027 een bedrag van € 2,7 miljoen aan de reserve corona. Deze storten we in de dekkingsreserve kapitaallasten ter dekking van de kapitaallasten die uit de investering voortvloeien.

6. Onttrekking aan reserve hervormingsagenda jeugdzorg voor zorg in onderwijstijd

Om de kosten voor de jeugdhulp beter beheersbaar te krijgen, moet er op een andere manier worden gewerkt. Daarom gaan we nu jeugdhulp collectief in plaats van individueel inzetten in het speciaal onderwijs. De gelden hiervoor onttrekken we in 2026-2028 aan de reserve hervormingsagenda jeugdzorg.

7. Onttrekking aan reserve sociaal domein voor realisatie taakstelling STH

In de begroting 2022 is een taakstelling ingeboekt op de kosten die wij maken voor Sociale Teams Helmond (STH). Deze is nog niet gerealiseerd. In 2026 en 2027 dekken we deze met een onttrekking van € 1,7 miljoen per jaar aan de reserve sociaal domein.

8. Onttrekking reserve Sociaal Domein voor balansplan STH

Naar aanleiding van de uitkomsten van de evaluatie en het besluit om de overeenkomst met STH met 2 jaar te verlengen is een balansplan opgesteld. Onderdeel van dit balansplan zijn business cases die uiteindelijk gaan bijdragen aan de beweging van 2e lijnszorg naar STH en naar de sociale basis. Het balansplan en de bijbehorende business cases worden toegevoegd aan de bijdrage die wij voor STH in onze begroting opnemen. In 2027 en 2027 kost dit ons € 426.000 en € 208.000. De dekking voor deze kosten onttrekken we aan de reserve sociaal domein.

9. MRE regionale bekostigingssystematiek

Binnen de GR MRE zijn regionale afspraken gemaakt over de bekostiging van de schaalsprong in de periode 2024 tot en met 2033. Hiervoor zijn de komende jaren extra middelen nodig. De jaarschijven 2026-2028 zijn al meegenomen in de begroting 2025. De jaarschijf 2029 wordt toegevoegd. Deze extra uitgaven MRE bekostigen we door een onttrekking aan de reserve grote opgaven/projecten.

10. Civieltechnische kunstwerken

Eind 2024 zijn de resultaten van de inspecties van de bruggen in Helmond ontvangen. Daaruit blijkt dat de staat van onderhoud van de bruggen niet volledig aan de onderhoudsnorm voldoet. Om de staat van onderhoud op het gewenste niveau te brengen is in de jaarschijf 2026 een bedrag gereserveerd om op korte termijn deze achterstand in te lopen.

11.  Juridische kosten PFAS-dossier

Op dit moment doen zich ontwikkelingen voor op het gebied van de civiel rechterlijke procedure tegen Chemours. Wij worden daarbij ondersteund door een externe advocaat. De juridische kosten schatten we de komende 4 jaar in op € 200.000 per jaar. De kosten verwachten we af te dekken uit de specifieke uitkering (SPUK) bodem 2026.

12. Onttrekking aan algemene reserve Grondbedrijf

In de nota grondbeleid 2024 is opgenomen dat we vanaf de begroting 2025 elk jaar 2 budgetten opnemen in het investeringsprogramma voor verwervingen:

• Een budget van € 5 miljoen voor regisserende verwervingen. Dat zijn verwervingen op gebieden waarvoor de gemeenteraad eerder al een visie of een plan heeft vastgesteld, maar waarvoor het nog te vroeg is om al een grondexploitatie te kunnen vaststellen.
• Een budget van € 2,5 miljoen voor strategische verwervingen. Dat zijn verwervingen op alle andere gebieden in de stad, dus de gebieden waarvoor nog geen grondexploitatie is vastgesteld en waarvoor ook nog geen plan of visie is vastgesteld door de raad.

Met deze budgetten kan het college van B&W slagvaardig handelen. Als in een begrotingsjaar geen verwervingen worden gedaan (of een gedeelte is gebruikt) komt het (restant) budget van dat jaar te vervallen. De rente over deze verwervingsbudgetten wordt gedekt uit de reserve grondbedrijf.

13. Onttrekking aan reserve stimuleren wonen

We onttrekken een bedrag van € 1,1 miljoen aan de reserve stimuleren wonen. Hiervan komt in 2026 een bedrag van € 362.000 ten gunste van de exploitatie voor bestedingen uit het bestedingsplan stimuleren wonen. Bestedingsdoelen zijn onder andere subsidie sociale huurwoningen, wonen boven winkels, deelname regionale woonruimteverdeling en doorstroming en passend wonen. De bestedingen 2026 liggen in het verlengde van de bestedingen in 2025 waarvan bijvoorbeeld € 550.000 besteed is voor subsidie sociale huurwoningen. Resteert een bedrag van € 750.000 dat we toevoegen aan de reserve startersleningen. Doordat de reserve stimuleren wonen eind 2026 volledig is ingezet en het restant naar de reserve SVN -leningen gaat, kan de reserve vervallen per 31-12-2026. De toevoeging van € 750.000 aan de reserve startersleningen staat onder punt 29.
.

14. Onttrekking aan reserve hoogspanning Brandevoort

We hebben een bedrag van € 2,9 miljoen onttrokken aan de reserve hoogspanning Brandevoort. Dit bedrag hebben we toegevoegd aan de dekkingsreserve kapitaallasten.  

15. Onttrekking aan algemene reserve: reserve woningbouwfonds

In de begroting 2025 hebben we de reserve woningbouwfonds ingesteld. Hier voegen we in de jaren 2025-2029 jaarlijks een bedrag van € 2,5 miljoen aan toe. Dit geld onttrekken we aan de algemene reserve.

16. Vervangen theaterstoelen het Speelhuis

De theaterstoelen van Het Speelhuis zijn sinds de opening in 2012 in gebruik en vertonen als gevolg van slijtage gebreken en zijn dringend aan vervanging toe. Dankzij het vernieuwen van de theaterstoelen kunnen ook enkele fysieke verbeteringen worden doorgevoerd waaronder het vergroten van de capaciteit van rolstoelplaatsen zodat invulling wordt gegeven aan de richtlijn voor toegankelijkheid.  

17. Onttrekking aan de reserve MJOP: Kunsthal

De investering in de Kunsthal wordt mede mogelijk gemaakt door een onttrekking aan de reserve MJOP vastgoed (meerjarenonderhoudsplanning vastgoed) van € 300.000. Dit geld storten we in de dekkingsreserve kapitaallasten ter dekking van de kapitaallasten van de investering.

18. Onttrekking aan de egalisatiereserve i-deel

In 2026 onttrekken we € 1,5 miljoen aan de reserve i-deel. Deze voegen we toe aan de reserve regionale arbeidsmarktmiddelen. Voor de uitvoering van maatregelen tegen jeugdwerkloosheid en ter ondersteuning van regionale initiatieven zijn deze middelen noodzakelijk. Vanuit de regio wordt de komende jaren een beroep op deze middelen gedaan.

19. Onttrekking aan de reserve High Tech Automotive Campus

Wij hebben de overtuiging dat een publiek-private samenwerking de toekomst van de Automotive campus het beste wordt geborgd. Hiervoor werken wij gezamenlijk met andere campusgrondeigenaren een model uit. Duidelijk is dat hiermee ook op langere termijn een financiële opgave voor de ontwikkeling van de campus bij de gemeente ligt. Tot op heden bekostigen wij onze ambities voor de campus vanuit een hiervoor ingerichte reserve. In 2026 doen wij hieruit een onttrekking van € 100.000.

20. Reserve regionale arbeidsmarktmiddelen

We doen een onttrekking van € 478.000 aan de reserve Onderwijs en Arbeidsmarkt in 2026.  De Arbeidsmarktregio Helmond-De Peel is een onderdeel van de internationale economische topregio Brainport maar tegelijkertijd een uniek eigen profiel. De samenwerking tussen partners verhoogt kansen voor inwoners en werkgevers op het gebied van arbeidsmarkt -en onderwijsvraagstukken anno nu. Om inzet te kunnen verrichten gedurende het jaar stellen we voor om een gedeelte uit de reserve hiervoor te onttrekken. De arbeidsmarktregio Helmond-De Peel werkt op basis van zes ambities uit het Regionale arbeidsmarktplan 2023 – 2027. Dit plan is vastgesteld door alle bestuurders van de kerngroep van de samenwerkende partners van arbeidsmarktregio Helmond-De Peel.

21. Toevoeging aan reserve sociaal domein: ophogen reserve

In de begroting 2025 is besloten tot een ophoging van de reserve sociaal domein in 2026 met
€ 1,1 miljoen. Dit geld onttrekken we aan de reserve i-deel.  

22. Opkomstbevordering gemeenteraadsverkiezingen

Helmond heeft traditioneel een lage opkomst bij verkiezingen. Om dit te verbeteren worden extra middelen ingezet. Denk hierbij aan zaken als een Stemhulp, Verkiezingskrant, verkiezingsdebat(ten).

23. Toevoeging en onttrekking aan de egalisatiereserve rijbewijzen & reisdocumenten

Op grond van een prognose van het aantal af te geven rijbewijzen wordt de raming van de opbrengsten en de (rijks)afdrachten aangepast. Daarnaast wordt de toevoeging aan de egalisatiereserve reisdocumenten/rijbewijzen geraamd.

24. Toevoeging aan de reserve grote opgaven/projecten

In de begroting 2025 is de ruimte in het kapitaallastenbudget 2026 gestort in de reserve grote opgaven/projecten.

25. Onttrekking reserve eenmalige investeringsimpuls

De onttrekkingen aan de reserve investeringsimpuls dienen als algemeen dekkingsmiddel voor de exploitatielasten. Jaarlijks is het bedrag € 236.000.

26. Toevoeging aan de reserve Investering Stedelijke Vernieuwing (ISV) investeringen stedelijke vernieuwing

De middelen die we in de gemeentefondsuitkering ontvangen voor bodembescherming voegen we toe aan de reserve ISV-investeringen stedelijke vernieuwing.  Jaarlijkse gaat het om een bedrag van € 289.000.

27. Onttrekking aan de reserve automatisering algemeen

In 2026 onttrekken we een bedrag van € 1,4 miljoen aan de reserve automatisering algemeen. Een bedrag van € 1 miljoen draagt bij aan het realiseren van de besparingsopgave. Een bedrag van ruim € 400.000 is in 2026 nodig om het fundament onze de gemeentelijke informatievoorziening te versterken.

28. Toevoeging aan de reserve leefbaarheidsmaatregelen uit de reserve stedelijke investeringen

We onttrekken een bedrag van ruim € 1,6 miljoen aan de reserve stedelijke investering. Deze voegen we toe aan de reserve leefbaarheidsmaatregelen waarna we de eerstgenoemde reserve opheffen.

29. Toevoeging aan reserve startersleningen

Zoals eerder aangegeven onder punt 13 voegen we € 750.000 toe aan de reserve startersleningen. Het bedrag onttrekken we aan de reserve stimuleren wonen.

30. Vrijval diverse bestemmingsreserves ten gunste van resultaat

We hebben onze reserves getoetst aan het beleidskader van uw raad waarbij vooral beoordeeld is in hoeverre de gereserveerde middelen nog benodigd zijn voor de afgesproken doelen. Deze toets heeft geleid tot de (gedeeltelijke) vrijval van de volgende reserves:
•   Reserve versnellingsagenda duurzaamheid;  
•   Reserve organisatieontwikkeling;                         
•   Reserve regionale samenwerkingen;                   
•   Reserve saldo begroting 2020;                              
•   Reserve corona;                                                          
•   Reserve automatisering algemeen;  
Deze vrijval leidt per saldo tot een voordeel van € 3,2 miljoen. De vrijval zetten we in als dekking voor de begroting in 2026.

31. Toevoeging aan de algemene reserve

In de begroting 2026 storten we de ruimte van bijna € 1,5 miljoen in het kapitaallastenbudget 2026 in de algemene reserve.